15th of December, 1521

El rey nos había prevenido que su colega de Bachián iba a venir con su hermano, quien debía casarse con una de sus hijas, habiéndonos rogado que hiciésemos en su honor una descarga general de artillería. Llegó, efectivamente, el 15 de diciembre en la tarde, ejecutando nosotros lo que el rey había solicitado, sin disparar, sin embargo, la artillería más gruesa, porque nuestras naves tenían una carga demasiado grande.

El rey de Bachián y su hermano, destinado a casarse con la hija del rey de Tadore, se presentaron en una embarcación grande con tres órdenes de remeros por cada lado, en número de ciento veinte, y adornada de varios pabellones formados de plumas de loro blancas, amarillas y rojas, y en tanto que bogaban, marcaban el movimiento de los remos los timbales y la música. En otras dos canoas se hallaban los jóvenes que habían de ser presentados a la desposada. Nos devolvieron el saludo dando la vuelta de nuestras naves y del puerto.

Como la etiqueta no permite que un rey ponga el pie en tierras de otro, el de Tadore vino a visitar al de Bachián en su propia canoa, y éste, al verle llegar, se levantó del tapiz en que estaba sentado y se colocó a un lado para ceder su lugar al rey de Tadore, el cual, por política, rehusó igualmente sentarse en el tapiz y fue a colocarse del otro lado, poniendo aquél de por medio. Entonces el rey de Bachián ofreció al de Tadore quinientas patollas como una especie de compensación por la esposa que daba a su hermano.

Las patollas son paños de oro y de seda fabricados en la China y muy estimados en estas islas. Cada uno de estos paños se paga más o menos por tres bahares de clavo, según que tiene más o menos oro y trabajo. Cuando muere alguno de los notables, los parientes, para honrarle, se visten con estos paños.

[174] On Sunday afternoon, 15 December, the king of Batjan and his brother came in a prau with three tiers of rowers at each side. In all, there were 120 rowers who carried many banners made of white, yellow, and red parrot feathers, sounding loudly the metal discs (for the rowers kept time in their rowing to those sounds); he brought two other praus filled with girls to present them to his betrothed. When they passed near the ships, we saluted them by firing pieces, and they in order to salute us went round the ships and the port. Our king came to congratulate him, since it is not the custom for any king to disembark on the land of another king. When the king of Batjan saw our king coming, he rose from the carpet on which he was seated and took his position at one side of it. Our king refused to sit down upon the carpet, but on its opposite side, and so no one occupied the carpet. The king of Batjan gave our king five hundred patols because our king was giving his daughter as wife to the former’s brother. The said patols are cloths of gold and silk manufactured in China and are highly esteemed by them. Whenever one of those people dies, the other members of his family dress themselves in those cloths in order to show the dead man more honour. They give three bahars of cloves for one of those cloths or thereabouts, according to their value.

Pagka-hapon ng Linggo, ikalabinlima ng Disyembre, dumatíng ang hari ng Bachian at kapatid niyang laláki sakay ng isang prau na may tatlong hilera ng mga tagasagwan sa magkabilâng panig. Lahat-lahat ay mayroong isandaan at dalawampung tagasagwan, at marami siláng daláng bandera na gawa sa puti, dilaw, at pulang balahibo ng loro. Napakaraming pagtambol sa mga nasabing gong, sapagkat isinasabay ng mga tagasagwan ang kaniláng pagsasagwan sa mga tunog na iyon. Nagdalá siyá ng dalawa pang prau na punô ng mga babae upang ihandog sa kaniyang mapapangasawa. Pagkaraan nilá malápit sa mga barko, sumaludo kami sa kanilá gámit ang pagpapaputok ng mga kanyon, at pinaikutan ang mga barko at ang pantalan upang sumaludo silá amin. Dumatíng ang hari namin upang batiin siyá sapagkat hindi gawi ng kahit sinong hari na pumanaog sa lupain ng isa pang hari. Pagkakita ng hari ng Bachian na paparatíng ang hari namin, tumayô silá mula sa karpet na kinauupuan niya, at lumugar sa isang gilid nitó. Tumanggi ang hari naming umupo sa karpet, at sa halip ay umupo sa kabilâng gilid, nang sa gayon ay walang umupo sa karpet. Binigyan ng hari ng Bachian ang hari namin ng limandaang patol, dahil ibibigay ng hulí ang kaniyang babaeng anak bílang asawa ng laláking kapatid ng una. Mga tela ng bulawan at seda na gawa sa Tsina ang mga nasabing patol, at labis na pinahahalagahan ng mga táong iyon. Kapag namamatay ang isa sa mga naturang tao, nagsusuot ng ganoong tela ang kaniyang mga kaanak upang bigyan siyá ng dagdag na karangalan. Nagbibigay silá ng tatlong bahar ng mga klabo para sa isa sa mga naturang báta o malápit doon, ayon sa [halaga ng] báta.

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin